یکی از قراردادهایی که جدیداً بسیار مورد توجه قرار گرفته است قرارداد پیش فروش ساختمان میباشد. در این مقاله میخواهیم به طور کامل در خصوص قرارداد پیش فروش ساختمان و برخی از قوانین مهم و کاربردی در این زمینه را مورد بررسی قرار دهیم.
منظور از قرارداد پیش فروش ساختمان چیست؟
در قرارداد بیع یا همان فروش، اصولا ملکی که مورد خرید و فروش قرار دارد به طور کامل ساخته شده است و وجود دارد. در بسیاری از موارد هنگامی که ساختمان هنوز کامل نشده است و در حال ساخت است به فروش میرسد. قانونگذار به منظور حمایت از خریدار، در سال ۱۳۸۹ قانون پیش فروش ساختمانها را تصویب نمود.
بنابراین قرارداد پیش فروش قراردادی است که پیش از ساخت کامل ملک منعقد میگردد و می بایست مطابق با قانون پیش فروش ساختمان منعقد گردد.
طرفین قرارداد
طرفین قرارداد پیش فروش ساختمان پیش فروشنده و پیش خریدار میباشند. در واقع پیش فروشنده مالک ساختمان و فروشنده آن است که متعهد به تکمیل واحد فروخته شده مطابق قرارداد میباشد.
پیش خریدار نیز خریدار این معامله است که موظف است مطابق تعهد خود اقساط تعیین شده را پرداخت نماید.
علاوه بر مالک و سازنده اصلی افراد دیگری نیز میتوانند اقدام به پیش فروش ساختمان نمایند. به عنوان مثال: سرمایهگذارانی که اقدام به سرمایهگذاری و احداث بنا در زمین شخص دیگر میکنند میتوانند اقدام به پیش فروش ملک نمایند. همچنین افرادی که به موجب سند رسمی حق ساخت و ساز بر ملکی را دارند. به عنوان مثال مستاجرین مال موقوفه یا اموال ولتی که میتوانند اقدام به ساخت و ساز ملک مورد اجاره نمایند.
الزام به ثبت رسمی قرارداد پیش فروش
قانون پیش فروش ساختمان به جهت رعایت مصلحت و حمایت از خریدار برخی از قوانین بسیار مهمی را تصویب نموده است. به عنوان مثال قرارداد باید در دفاتر اسناد رسمی ثبت شود.
آیا اگر قرارداد پیش فروش ساختمان در دفتر اسناد به نام پیش خریدار ثبت نشود او همچنان مالک است؟ بله خریدار میتواند دعوی الزام به تنظیم سند علیه پیش فروشنده مطرح نماید.
همچنین عدم ثبت قرارداد در دفترخانه،برای پیش فروشنده مجازات حبس از ۹۱ روز تا یک سال یا جزای نقدی به میزان ۲ تا ۴ برابر وجوه و اموال دریافتی در نظر گرفته شده است.
عدم تحویل ساختمان در موعد مقرر
اگر در قرارداد پیش فروش ساختمان،سازنده نتواند ملک را در موعد مقرر بسازد چه اقداماتی میتوان انجام داد؟ اصولاً در متن قرارداد در صورت تخلف سازنده و عدم تحویل ملک در موقع مقرر مواردی پیش بینی میشود. به عنوان مثال ممکن است برای خریدار حق فسخ در نظر گرفته شود. یا اینکه در ازای هر ماه تاخیر در تحویل ملک خسارت قراردادی معین شده باشد. بنابراین اولین نکتهای که باید به آن توجه شود متن قرارداد است که باید مورد بررسی قرار گیرد.
مطابق قانون پیش فروش اگر پیش فروشنده در موعد مقرر ملک پیش فروش شده را به خریدار تحویل ندهد،و به تعهدات خود در خصوص قرارداد عمل ننماید باید مطابق قانون جریمه تاخیر تحویل به خریدار بدهد. البته چنانچه بین فروشنده و خریدار بر مبلغ بیشتری توافق شده باشد مبلغ بیشتر باید پرداخت گردد. در ماده ۶ قانون پیش فروش جریمه تاخیر تحویل ملک به پیش خریدار پیش بینی شده است.
- چنانچه بخش اختصاصی ملک مانند پارکینگ و انباری آماده تحویل خریدار نباشد تا زمان ساخته شدن آنها و تحویل به خریدار،پیش فروشنده مکلف است به میزان اجرت المثل بخش تحویل داده نشده پرداخت نماید.
- چنانچه قسمتهای مشاعی هنوز آماده تحویل نباشد روزانه نیم درصد« ۰۰٫۰۵ »بهای روز میزان تعهد انجام نشده به نسبت سهم پیش خریدار بایستی به او پرداخت گردد.
- چنانچه در قسمتهای عمومی مانند خیابان فضای سبز و امثالهم تعهد انجام نشده باشد یک هزارم بهای تعهدات انجام نشده به نسبت سهم خریدار باید پرداخت گردد.
- چنانچه سند رسمی به موقع به پیش خریدار منتقل نشود، پیش فروشنده مکلف به پرداخت مبلغ روزانه یک هزارم قرارداد میباشد.
میزان اقساط در پیش فروش ساختمان به چه صورت است؟
مطابق ماده ۱۱ قانون پیش فروش ساختمانها،نحوه قسط بندی مطابق با قرارداد ورد توافق بین طرفین میباشد. ولی حداقل ۱۰ درصد از مبلغ کل تنها با تنظیم سند قطعی قابل وصول است. این قانون عامره میباشد و طرفین نمیتوانند خلاف آن را توافق کنند.
بنابراین یش فروشنده نمیتواند کل مبلغ را پیش از تنظیم سند رسمی از پیش خریدار بگیرد. و ۱۰ درصد از بهای کل باید تا هنگام تنظیم سند قطعی پرداخت نشود.

اگر متراژ در قرارداد با آنچه که به خریدار تحویل داده میشود تفاوت داشته باشد چه باید کرد؟
یکی از مسائل بسیار مهمی که در قانون پیش فروش ساختمان مورد توجه قرار گرفته است متراژ بنا میباشد. نظر به اینکه ملک هنوز ساخته نشده است و امکان خطا در مساحت وجود دارد،قانونگذار جهت رفع اختلاف در این مورد مواردی را بیان داشته است.
مطابق این قانون چنانچه میزان اختلاف مساحت ساختمان با قرارداد تا ۵ متر باشد ایرادی ندارد و هیچ یک از طرفین نمیتوانند اقدام به فسخ معامله نمایند.
ولی چنانچه میزان اختلاف بیش از ۵ متر باشد خریدار میتواند درخواست فسخ معامله را بدهد یا اینکه برای اخذ مبلغ بیشتر توافق کند.
در این موارد پیش فروشنده میبایست خسارات وارده به خریدار را پرداخت نماید. همچنین اگر به علت تخلف فروشنده خریدار اقدام به فسخ معامله نماید،فروشنده علاوه بر مبلغ معامله باید خسارات وارده را نیز پرداخت کند.
نحوه انعقاد قرارداد پیش فروش ساختمان
به دلیل حساسیت زیاد پیش فروش ساختمان نحوه انعقاد این قرارداد بسیار مهم و حیاتی میباشد. لذا به آموزش و توضیحات مفصل نیاز دارد و همچنین حتماً باید با وکیل دادگستری مشورت نمایید. با این حال برخی موارد مهم انعقاد قرارداد پیش فروش ساختمان را بیان میکنیم.
- مشخصات طرفین همینطور مشخصات ساختمان و نحوه پرداخت و به طور کلی مواردی که لازم است باید در قرارداد ذکر شود.
- در قرارداد لازم است حتما سند رسمی مالکیت با حق احداث بنا یا قرارداد رسمی موجود باشد.
- در خصوص شرایط فسخ و ضمانت اجرایی عدم تحویل ساختمان یا عدم پرداخت اقساط لازم است تعیین تکلیف شود.
- یکی از ضروریات ساخت ملک بیمه میباشد که باید در قرارداد ذکر شود.
سخن پایانی
یکی از حساس ترین قرارداد ها قرارداد پیش فروش ساختمان میباشد. در نظر داشته باشید جهت انعقاد قرارداد پیش فروش ساختمان حتما با وکیل دادگستری مشورت کنید تا ضرر و زیان مالی و حقوقی خود را به حداقل برسانید.
در این مقاله سعی کردیم نکات مهم مربوط به قانون پیش فروش ساختمان را بیان کنیم. با این حال چنانچه نیاز به مشاوره حقوقی دارید میتوانید از وکلای متخصص همراه وکیل مشاوره بگیرید.
